بررسی تأثیر تقوای الهی بر عدالت سازمانی مدیران (مورد مطالعه: کارکنان دانشگاه محقق اردبیلی)

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دکتری علوم قرآنی و تفسیر- حوزه علمیه قم- دانشیار گروه معارف اسلامی، دانشگاه محقق اردبیلی

2 دانشجوی کارشناسی ارشد مدیریت دولتی، دانشگاه محق اردبیلی.

چکیده

هدف: پژوهش حاضربه منظور بررسی تأثیر تقوای الهی بر عدالت سازمانی مدیران دانشگاه محقق اردبیلی انجام شد. روش: در این پژوهش تعداد 104 نفر از کارکنان دانشگاه محقق اردبیلی، به روش نمونه‌گیری تصادفی ساده انتخاب شدند. برای سنجش عدالت سازمانی، از پرسشنامۀ استاندارد عدالت سازمانی(مورمن و نیهوف، 1993) و برای سنجش تقوا، از پرسشنامۀ محقق‌ساخته که روایی آن توسط اساتید و صاحب‌نظران تأیید و پایایی آن با استفاده از آلفای کرونباخ 78/0 تعیین شد، بهره گرفته شد. برای تجزیه و تحلیل داده‌ها از روشهای آماری، ضریب همبستگی و رگرسیون استفاده شد. یافته‌ها: بین تقوای مدیران با عدالت سازمانی همبستگی مثبت معنادار وجود دارد و فرضیۀ اصلی پذیرفته شد. نتیجه‌گیری: تقوا با عدالت مراوده‌ای، بر خلاف عدالت توزیعی و رویّه‌ای، رابطۀ همبستگی مثبت و معنادار دارند و فرضیۀ آن نیز تأیید شد. با تحلیل نتایج مقاله می‌توان نتیجه گرفت که تقوای مدیران در دانشگاهها چنان‌که باید به تقویت و گسترش سازمانی کمک کند ، مورد توجه قرار نگرفته است.

کلیدواژه‌ها


-       قرآن کریم.

-       نهج‌البلاغه. ترجمۀ محمد دشتی(1381). قم: خوش‌رو.

-       آمدی، عبدالواحد بن محمد، غررالحکم و دررالکلم، ترجمه: سیدهاشم رسولی محلاتی، تهران، دفتر نشر فرهنگ اسلامی، 1377.

-       ابزری، مهدی(1385). مدیریت رفتار سازمانی. اصفهان: ارکان.

-       ابن­بابویه القمّی، ابوجعفر محمد بن علی ­بن الحسین (1403ق). معانی الأخبار. تحقیق: علی­اکبر غفاری. قم: دفتر انتشارات اسلامی وابسته به جامعه مدرسین حوزه علمیه قم. چاپ نخست.بحار الانوار، علامه محمد باقر مجلسی، تحقیق و تعلیق: سید جواد علوی، ناشر: دارالکتب اسلامیة، تهران، 1362 ق.

-       دانایی فرد، حسن؛ سیدمهدی الوانی و عادل آذر (1386) روش شناسی پژوهش کمی در مدیریت: رویکردی جامع، تهران، انتشارات صفار، چاپ اول

-       دهقانیان ، حامد؛ صبور ، الهام ؛ حجتی، علیرضا (1390) بررسی رابطه بین مولفه های عدالت سازمانی و تعهد سازمانی در یک شرکت بیمه ؛ پژوهشنامه بیمه – سال بیست و هشتم –شماره 2- شماره مسلسل 110- صفحات 153-180

-       رابینز، استیفن(1387). رفتار سازمانی: مفاهیم، نظریه‌ها، کاربردها. ترجمۀ علی پارساییان و سید محمود اعرابی. تهران، دفتر پژوهشهای فرهنگی، چ دوم.

-       راغب‌ اصفهانی، حسین بن محمّد. (1412ق.). مفردات ألفاظ القرآن. چاپ اوّل. بیروت: دارالقلم.

-       رضاییان، علی(1383). مدیریت رفتارهای سیاسی در سازمان. تهران: سمت.

-       ﺳﻄﻮت، ﺣﺴﻴﻦ(1379). ﺑﺮرﺳﻲ ﻋﻮاﻣﻞ ﻣﺮﺗﺒﻂ با وجدان ﻛﺎری از دﻳﺪﮔﺎه ﻛﺎرﻛﻨﺎن داﻧﺸﮕﺎه ﺗﻬﺮان. پایان‌نامه ﻛﺎرﺷﻨﺎﺳﻲ ارﺷﺪ. داﻧﺸﻜﺪه ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ، داﻧﺸﮕﺎه ﺗﻬﺮان.

-       سیدجوادین، (1386). «شناخت نحوۀ تأثیرگذاری ابعاد عدالت سازمانی بر جنبه‌های گوناگون رضایت شغلی و سازمانی»، نشریۀ مدیریت بازرگانی. دورۀ 1، ش 1، ص 70-55.

-       شریفی، مهین(1390): «در ژرفای تقوا؛ تأملی دیگر در واژۀ تقوا». بینات، سال هجدهم، ش 71.

-       صادقی، محمدتقی(1390). عدالت: انسجام بخش سازمانها (عدالت: نیاز اساسی سازمانها). میثاق مدیران ، شماره 53 عطاران، جواد؛ سید مهدی الوانی، حسن زارعی متین، علی نقی‌امیری و علی راد(1395). «تبیین تقوا به عنوان معیار سنجش در خط‌مشی‌گذاری فرهنگی در پرتو آیات قرآن». پژوهشهای مدیریت عمومی، سال نهم، ش 33: 23-5.

-       علامه، سید محسن؛ بوستانی،حمیدرضا (1393).بررسی رابطه عدالت سازمانی ادراک شده مبتنی بر آموزه های نهج البلاغه با رفتار شهروندی سازمانی .دو فصلنامه علمی- پژوهشی مدیریت اسلامی ، سال 22، شماره 2، 185-205

-       عبد علی ، غزاله (1391)تحلیل رابطه عدالت سازمانی ادارک شده با الگوی کیفیت زندگی کاری مبتنی بر آموزه های نهج البلاغه در میان کارکنان شرکت فکور ، پایان نامه کارشناسی ارشد مدیریت بازرگانی ، دانشگاه اصفهان

-       کاظمی، بهرام(1382). عدالت در اندیشه‌های سیاسی اسلام. قم: بوستان کتاب.

-       مطهری ، مرتضی  (1379) سیری در نهج البلاغه نشر صدرا ، تهران – ایران -199-203

-       مطهری، مرتضی(1384). عدل الهی. تهران: صدرا.

-       موسوی گیلانی ، سید رضا ؛ موسوی ، سید جعفر ؛ اصلی ، محمد مهدی (1395) بررسی ارتباط بین عدالت سازمانی و هوشمندی رقابتی با اثر بخشی کارکنان اداره ورزش و جوانان استان سیستان و بلوچستان ، دوره 3، شماره 1 - شماره پیاپی 9، صفحه 39-46

-       نادری قمی، محمدمهدی(1357). «درآمدی بر ارتقای وجدان کاری». فرایند مدیریت و توسعه، ش 1: 7-1.

-       نوری ، حسین؛ خلیلی، مجید (1394) . ﻧﻘﺶ ﻓﺮﻫﻨﮓ اﺳﻼﻣﯽ ﺳﺎزﻣﺎﻧﯽ در ﺳﻼﻣﺖ اداری ﺳﺎزﻣﺎﻧﯽ (ﻣﻄﺎﻟﻌﮥ ﻋﻘﯿﺪﺗﯽ ﺳﯿﺎﺳﯽ ﻓﺮﻣﺎﻧﺪﻫﯽ اﻧﺘﻈﺎﻣﯽ اﺳﺘﺎن آذرﺑﺎﯾﺠﺎنﺷﺮﻗﯽ).فصلنامه دانش انتظامی آذربایجانشرقی ،  سال پنجم ، شماره چهارم (پیاپی 19)57-94

-       یعقوبی ، مریم، سقاییان نژاداصفهانی ، سکینه،  ابوالقاسم گرجی حسن،  نوروزی محسن، رضایی فاطمه (1388) رابطه عدالت سازمانی بارضایت شغلی و تعهد سازمانی در بین کارکنان بیمارستان های منتخب دانشگاه علوم پزشکی اصفهان ، مدیریت سلامت  ، دوره12 ،  شماره  35 ؛ از صفحه 25 تا صفحه 32 .

-       هنری، حبیب(1382). طراحی و تبیین نظام اطلاعاتی و سیستم بهره‌وری منابع انسانی در سازمان تربیت‌بدنی، فدراسیون‌های ورزشی منتخب و کمیته المپیک. رسالۀ دکتری مدیریت ورزشی، دانشگاه تربیت مدرس.

-       Holly quran

-       Nahjolbalagheh;(2002 ) translated by m. dashti; ghom:khoshroo

-       Abde ali ,GH . ( 2012  ). “The relation between perceived organizational justice and worklife quality pattern based on nahjolbalagheh among facoor company employees”.; M.A. thesis ;business management; Isfahan  university .

-       Abzari , m. ( 2006  ). “Organizational behavior management”. Isfahan: arkan.

-       Allameh ,S and Boostani, H. ( 2014  ). “The relation between perceived organizational justice based on nahjolbalagheh and organizational citizenship bahaviour”.; Islamic management journal : N:2: 185-205 .

-       Amadi , A. ( 1998  ). “gherarol hekam and dorarol kalam”.translated by rasooli mahalati; Tehran: Islamic culture office .

-       Attaran,J and others ( 2016  ). “Godfearing as a criteria in cultural policy making based on holly quran ”.; public management researches: N:33: 5-23 .

-       Blakely, G.L.; M.C. Anderns & R.H. Moorman (2005). “The Moderating Effects of Aquity Sensitivity on the Relationship between Organizational Justice and Organizational Citizenship Behaviors”. Journal of Business and Psychology, 20(2): 259-273.

-       Cohen, V.; Y. Charash Y & P.E. Spector (2001). The Role of Justice in Organizations: A Meta-Analysis”. Organizational Behavior and Human Decision Processes, Vol. 80: 278.

-       Colquitt, J.A. (2001). “On the Dimensionality of Organizational Justice: A Construct Validation of a Measure”. Journal of Applied Psychology, 86/3: 386-400.De Coninck, J.B. (2010). The Effect of Organizational Justice. Perceived Organizational.

-       Danaee fard, H. and others ( 2007  ). “Quantitative research methodology in management”.; Tehran: saffar pub .

-       Dehghanian ,H. and others (2011   ). “the relation between organizational justice and    organizational commitment in an insurance company ”.insurance research bulletin ; Tehran: Islamic culture office, No.2.P: 153-180.

-       Ebne baboyeh , A. ( 1982  ). “maaniol akhbar”.; ghom : Islamic publication  office .

-       Fischer, Ronald  (2005) Rewarding employee loyalty: An organizational justice approach international Journal of Organisational Behaviour, Volume 8 (3), 486-503Gomes, D.R. (2009). Organizational Change and Job Satisfaction: the Mediating Role of Organizational Commitment. Exedra, 1. Junho.

-       Greenberg, J & Linda F.A (2000). The pursuit of organizational justice: From conceptualization to implication to application “in C.L cooper & E.A Locke (Eds). Journal of Business Research, Vol 63, No 12, pp1349-1355

-       Greenberg, J. (1990). Organization Justice: Yesterday, Today, and Tomorrow. Handbook of Industrial and Organizational Psychology, Chicago: Rand McNally.

-        Honari, habib. (2003). “Planning the information system and human rescorces productivity system in sport organization, selected sport federations and Olympic commity; PH.D. Thisis in sport management; tarbiat Modarres University.

-       kazemi, bahram. (  2003 ). “Justice in islam political thoughts ”.; ghom: boostane ketab pub .

-        Majlesi , m.b. ( 1943  ). “baharol anvar”.reseached by seyyed javad alavi; Tehran: Islamic books office

-       Moosavi gilani, Seyyed reza and others. (2016   ). “The relation between organizational justice and competitive intelligence with the effectiveness of youth and sport office employees  of sistan and baloochestan province;   N:1: 39-46 .

-       Motahhari, morteza (2000  ), a review of nahjolbalagheh, sadra pub. ; Tehran: P: 199-203.   

-       Motahhari, morteza (2005  ), Divine justice, sadra pub. ; Tehran.   

-       Naderi ghomi, mohammad mahdi ( 1978 ), a survey to develop the Work ethic , management and development process  ; N: 1; 1-7.   

-       Niehoff BR, Moorman R H. (1993) Justice as a mediator of the relationship between methods of monitoring and organizational citizenship behavior. Acad Manage J.  36(3): 527-57Nurmaya, E. (2012). Perceived Organizational Justice and Workplace Deviance: The Mediating Role of Psychological Contract Breach and Psychological Contract Violation. Doctor of Business Administration UKM, Malaysia.

-       Noori, hossein and khalili, majeed (2015  ), the role of organizational Islamic culture in organizational health  , azarbayjan sharghi police knowledge quarterly   ; N: 4; 57-94.  

-       Orlando, C. Richard (2002). “Procedural Voice and Distributive Justice”. Journal of Business Research, Vol. 55, issue 9.

-       Parker, I. (2005) Qualitative Psychology: Introducing Radical Research. Open University Press, Maidenhead.

-       Rabbins, p. Stephen ( 2008  ). “Essentials of organizational behavior”.translated by A. Parsayan and S.M.A. arabi. Tehran: cultural research bureau  .

-       Ragheb isfahani, H. ( 1991  ). “Mofradate Alfaze Ghoraan”.; Beirut : darol ghalam pub .

-       Rezaian, A. (  2004 ). “Political behavior management in organization”.; Tehran: samt pub .

-       Sadeghi , mohammad taghi ( 2011  ). “Justice: organizational integration”; misaghe modiran: N:53 .

-       Satvat,H. (  2000 ). “Work ethic factors from the viewpoint of Tehran university staff”.; M.A. thesis ; management faculty ; Tehran university .

-       Seyyed javadin (2007). “The effectiveness of organizational justice on job and organizational satisfaction”.; business management magazine; N:1 ; P: 55-70.

-       Sharifi, mahin ( 2011  ). “about Godfearing”.; bayyenat: N:71 .

-       Taylor, A.G.W. (2003). “Justice as a Basic Human Need”. New Ideas in Psychology, Vol. 21: 209-219.

-       Yaghoobi, maryam and others. ( 2009  ). “The relation between organizational justice and job satisfaction and organizational commitment among the employees of Isfahan medical sciences university selected hospitals  ; health management ;   N:35: 25-32 .

-       Zapata, C.; J.A. Phelan, B.A. Colquitt & B.L Scott (2008). “Procedural Justice, Interactional Justice and Task Performance: The Mediating Role of Intrinsic Motivation”. Organizational Behavior & Human Decision Process.